Bezpieczeństwo pożarowe od etapu koncepcji – które zmiany WT 2026 najsilniej wpłyną na decyzje projektowe?

Zmiany w WT 2026 warto czytać nie tylko jako listę nowych wymagań, ale jako zestaw reguł, które będą miały bezpośredni wpływ na codzienną pracę projektanta. Część z nich wymaga decyzji już na etapie koncepcji – zanim zostaną doprecyzowane szczegóły wykonawcze. Dotyczy to przede wszystkim stref pożarowych, biernych zabezpieczeń przeciwpożarowych, połączeń ścian i dachów, a także świadomego doboru wyrobów o odpowiedniej klasie reakcji na ogień. 

Najważniejsze reguły w WT 2026 dotyczące bezpieczeństwa pożarowego obejmują zarówno nowe wymagania, jak i doprecyzowanie lub zaostrzenie zasad znanych z dotychczasowych przepisów: 

• klasy reakcji na ogień zamiast pojęć dotyczących palności i zapalności, 
  
  
• zmniejszenie dopuszczalnej powierzchni stref pożarowych we wszystkich typach budynków, 
  
  
• wymóg niepalnych ścian i stropów oddzielenia przeciwpożarowego na granicy stref pożarowych, 
  
  
• rozwiązania na granicy stref pożarowych ze ścianami zewnętrznymi lub dachem, 
  
  
• wymagania uwzględniające potrzeby i bezpieczeństwo osób z niepełnosprawnościami, 
  
  
• wymagania dla instalacji fotowoltaicznych i magazynów energii,  
  
  
• konieczność stosowania izolacji niepalnej na elewacjach powyżej 25 m wysokości i na dachach budynków wysokościowych (powyżej 55 m), 
  
  
• rozwiązania mające ograniczyć przenoszenie ognia z elewacji na dach oraz rozprzestrzenianie się pożaru na dachach budynków, 
  
  
• ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru wewnątrz warstw dachu oraz kapania stopionej palnej izolacji dachu. 

Spośród wymienionych wymagań szczególnego omówienia wymagają dwa: bezpośrednie odwołanie do klas reakcji na ogień oraz nowe zapisy dotyczące ograniczenia rozprzestrzeniania się pożaru. To one najlepiej pokazują zmianę podejścia w WT 2026 – od prostego wskazania, co wolno lub czego nie wolno stosować, w kierunku wymagań, które projektant musi świadomie przełożyć na konkretne rozwiązania techniczne.  

Wprowadzenie klas reakcji na ogień porządkuje sposób opisywania właściwości ogniowych wyrobów i ułatwia interpretację wymagań, ponieważ ogranicza niejednoznaczność pojęć związanych z palnością czy zapalnością. Jest to także praktyczne ułatwienie przy doborze wyrobów budowlanych – klasa reakcji na ogień jest bowiem parametrem deklarowanym przez producenta w Deklaracji Właściwości Użytkowych. Projektant musi jednak potrafić właściwie odczytać „kod” klasy reakcji na ogień, aby świadomie dobrać wyrób odpowiadający wymaganiom danego rozwiązania. 

Drugą nowością, która bezpośrednio wpłynie na sposób pracy projektanta, są nowe zapisy dotyczące ograniczenia rozprzestrzeniania się pożaru (przenoszenia ognia). Kluczowy jest tu rozróżnienie między tym wymaganiem a pojęciem nierozprzestrzeniania ognia, czyli NRO. NRO odnosi się do ściśle określonych i badanych parametrów – w zależności od elementu budynku może to być klasa reakcji na ogień lub Broof(t1). „Ograniczenie rozprzestrzeniania pożaru” jest natomiast szerszym celem projektowym, który projektant musi osiągnąć przez dobór odpowiednich rozwiązań technicznych. I właśnie dlatego ta zmiana ma tak duże znaczenie praktyczne: przepis nie zawsze wskazuje jedno gotowe rozwiązanie, ale nakłada na projektanta odpowiedzialność za wykazanie, że przyjęta koncepcja spełnia cel bezpieczeństwa pożarowego.

Jak zmiany warunków technicznych wpłyną na pracę architekta? Na pewno będą wymagały odpowiednio wcześnie przemyślanej koncepcji układu funkcjonalnego budynku, w tym wydzielenia stref pożarowych, zaplanowania dróg ewakuacyjnych i  doboru odpowiednich zabezpieczeń przeciwpożarowych. W projekcie należy też uwzględnić rozwiązania detale na granicy stref pożarowych. Nie tylko na granicy ściany oddzielenia przeciwpożarowego ze ścianą zewnętrzną, ale również z dachem oraz stropu oddzielenia przeciwpożarowego ze scianą zewnętrzną - – projektując na przykład niepalny pas rozdzielający.  

Jak przepisy przekładają się na praktykę? Upraszczając – w newralgicznych strefach warto już na etapie projektu uwzględnić niepalne rozwiązania, w tym niepalną izolację cieplną (klasa A1 lub A2, d0). Takie podejście ułatwia spełnienie celu przepisów, ogranicza ryzyko wątpliwości interpretacyjnych i daje projektantowi większą pewność, że przyjęte rozwiązanie będzie wspierać bezpieczeństwo pożarowe budynku.